KAWIERIN (właśc. Zilber) W i e n i a m i n Aleksandrowie z, ur. 6 (19) IV 1902 Psków, zm. 2 V 1989 Moskwa, prozaik, literaturoznawca. Ukończył Instytut Języków Wschodnich (1923) i Uniwersytet Leningradzki (1924). Debiutował w 1921 nowelą Odinnadcataja aksjoma (Jedenasty aksjomat). W latach 20. należał do ugrupowania literackiego Serapionowy Bratja. We wczesnych utworach podejmował problematykę współczesną. W powieści obyczajowej Koniec chazy (1926, Nakrycie meliny) opisał wydarzenia z okresu NEP. Problem inteligencji i rewolucji przedstawił w powieści Diewiat' diesiatych sud'by (1925, Dziewięć dziesiątych losu). W pamflecie na środowisko literackie i naukowe Leningradu Skandalist, iii Wieczera na Wasiljewskom ostrowie (1928, Awanturnik, czyli Wieczory na Wyspie Wasiljewskiej) zajął się pracą twórczą pisarza, problemem indywidualizmu, zaś w powieści Chudożnik nieizwiestien (1931, Artysta nieznany) dążył do udziwnienia fabuły, nasycając realne fakty fantastyką i elementami powieści sensa-cyjno-kryminalnej. Niejednokrotnie posługiwał się stylizowaną prozą ornamentacyj-ną w tradycji L. Sterne'a i E.T.A. Hoffmanna. W latach 30. K. powrócił do tradycyjnej formy powieści obyczajowej i stylu realistycznego. W tej konwencji utrzymana jest powieść poświęcona twórczej pracy inteligencji radzieckiej Spełnione życzenia (Ispołnienije żełanij, t. 1-2, 1934-36). Dużą poczytnością wśród młodzieży cieszy się powieść o wyprawie na Antarktydę Dwaj kapitanowie (Dwa kapitana, t. l, 1938, t. 2, 1944). Do najpopularniejszych w okresie powojennym należy trylogia Otwarta księga (Otkrytaja kniga) o losach inteligencji współczesnej: Młodość (Junost', 1949), Doktor Własienkowa (1952, Doktor Własienkowa) oraz Poszukiwania i nadzieje (Polski i nadieżdy, 1956). Problemom wyborów moralnych i postaw poświęcił powieści: Dwojnoj portriet (1966, Podwójny portret), Pieried zierkałom (1971, Przed lustrem), Dwuchczasowaja progułka (1978, Dwugodzinny spacer), Lekcja rozłąki (Nauka rasstawanija, 1983) oraz opowieści Risunok (1980, Rysunek) i Zagadka (1984, Zagadka). Napisał również książkę autobiograficzną Nieznany przyjaciel (Nieizwiestnyj drug, 1960), krótką powieść satyryczną Siedem par nieczystych (Siem' par nieczistych, 1962) oraz utwór rozrachunkowy Kosoj dożd' (1963, Ukośny deszcz), w którym poruszył problem ludzi skazanych w okresie kultu jednostki. Prace o charakterze krytycznoliterackim i wspomnieniowym, zawierające opisy spotkań, sylwetki pisarzy współczesnych, korespondencje, to m.in.: Witaj, bracie! Pisać bardzo trudno (Zdrawstwuj, brat! Pisat' oczeń trudno, 1965), Sobiesied-nik (1973, Rozmówca). Wspomnienia osobiste zawarł w książkach: Nieskolko let (1966, Kilka lat), W starom domie (1971, W starym domu), w trylogii Oswieszczon-nyje okna (1974-76, Oświetlone okna) oraz w tomie Wieczemij dień. Pisma. Wstńeczi. Portriety (1980, Dzień wieczorny. Listy. Spotkania. Portrety). K. jest autorem monografii literackiej Baron Brambeus. Istorija Osipa Sienkowskogo (1929, Baron Brambeus. Historia Józefa Sękowskiego), traktującej o znanym rosyjskim publicyście i wydawcy. Pisał również sztuki teatralne, m.in. Aktiory (1938, Aktorzy), Bolszyje nadieżdy (1942, Wielkie nadzieje). W dorobku literackim K. miejsce znaczące zajmują utwory przeznaczone dla dzieci i młodzieży. Osobną pozycję zajmuje utopijna baśń satyryczno-groteskowa Werlioka: opowieść baśniowa (Werlio-ka: Skazocznajapowiesi', 1982).
